انتخاب بهترین زمان که لوازم ماهیگیری را برداریم و به لبِ آب برویم، تصمیم مهمی برای بیشتر ماهیگیران به شمار میرود. مسلما شما نمیخواهید چندین ساعت وقت صرف کنید تا منتظر یک نوک زدن بمانید در حالی که ماهی اصلا تغذیه نمیکند. شما همیشه دوست دارید زمانی به ماهیگیری بروید که احتمال صید بالا باشد.
عوامل زیادی وجود دارند که روی رفتار ماهیِ هدفِ شما تاثیر میگذارند و قانون سرراستی در مورد بهترین زمان ماهیگیری در یک روز برای رسیدن به موفقیت وجود ندارد. با این حال ما در مورد این عوامل صحبت خواهیم کرد و سعی میکنیم به شما کمک کنیم تا بهترین زمان از شبانهروز را برای ماهیگیری بهتر پیدا کنید.
چهار بازه زمانی برای ماهیگیری:
ما با بررسی چهار بازه زمانی اصلی در هر شبانهروز، این مبحث را آغاز میکنیم و توضیح میدهیم که در هر کدام، چه نوع ماهیان یا روشهایی بهتر جواب میدهند.
۱- صبحِ زود
صبحهنگام درست پیش از طلوع آفتاب، دمای آب به کمترین میزان خود میرسد. این موضوع میتواند این وقت را به بهترین زمانِ ماهیگیری در اواخر بهار، تابستان یا اوایل پاییز تبدیل کند هنگامی که در طول روز دمای هوا شدیدا بالا میرود. علاوه بر این شما معمولا کمتر کسی را در این زمان لبِ آب خواهید دید و سکوت نسبی حکم فرماست، پس دیگر مجبور نیستید تا با سر و صدای زیاد و تعدد برخورد طعمهها به آب کلنجار بروید.
همچنین کم بودن نور آفتاب در این زمان از روز میتواند کمک شایانی به گرفتن ماهیانی نماید که در نور کم نیز فعالیت و بینایی خوبی دارند مانند ماهی بَس، سوف و اسبله. حشراتِ پرنده اغلب در اولِ صبحهای تابستانی بسیار فعال میشوند که به نوبه خود باعث میشود صید ماهیانی همچون قزل آلا و دیگر ماهیانی که از حشرات سطحِ آب تغذیه میکنند خوب باشد.
با این حال صبح زود در فصل زمستان، زمان مناسبی برای ماهیگیری نیست چون معمولا دمای آب و هوا در این موقع از روز، به پایینترین حد خود در ۲۴ ساعت میرسد. در این هنگام ماهیها فعالیت نسبتا کمی دارند و منتظر هستند تا آفتاب دمای آب را برای فعالیتشان کمی بالا ببرد.
۲- اواخر صبح تا اوایل بعد از ظهر:
ساعات بین اواخر صبح و اوایل پس از ظهر اغلب برای ماهیگیری در فصول گرم سال مناسب نیست چون اکثر ماهیها در جستجوی آبهای نسبتا خنک به نقاط عمیقتر شنا میکنند. همچنین در طی این زمان اشعه آفتاب در اوج خود است که موجب گوشهگیر شدن ماهیهایی مانند اردکماهی و اسبله میشود، چون طعمههای آنها غالبا دیدِ خوبی در این ساعات دارند که شکار آنها را دشوار میکند.
اما هوای بارانی، ابری یا بادی شانس شما را برای صید ماهی در طول روز افزایش میدهد. باد، ابر و باران همگی میزان نفوذ نور خورشید به درون آب را کاهش میدهند که معمولا موجب کاهش جزئی دمای آب میشود.
از طرف دیگر اگر شما در نیمه سردتر سال در این ساعات اقدام به ماهیگیری میکنید، بهترین و احتمالا تنها زمان ممکن را انتخاب کردهاید زیرا شانس شما برای موفقیت قابل توجه میشود. نور خورشید آب سرد را کمی گرم خواهد کرد که خود موجب افزایش تحرک و تغذیه ماهیها میشود.
۳- اواخر بعد از ظهر (عصر)
همانند صبح زود، عصر نیز معمولا زمان مناسبی از روز برای یک ماهیگیری خوب در خلال فصل بهار، تابستان و پاییز میباشد. موقعیت پایین خورشید در آسمان، به آب اجازه میدهد تا شروع به خنک شدن نماید که در نتیجه موجب تشویق ماهیها برای فعالیت و تغذیه میشود. همچنین نور خفیف موجب تحریک ماهیان شکارچی میشود که معمولا علاقه دارند تا در نور کم به شکار بپردازند.
فقط به یاد داشته باشید که تغییراتِ صبح در ساعات بعد از ظهر برعکس خواهد شد. سطح دما و روشنایی با هر پرتابِ شما کاهش مییابد در صورتی که در صبح افزایش پیدا میکند. همچنین سایهها نیز متفاوت خواهند بود، به عنوان مثال اگر در صبح یک سمت دریاچه در سایه باشد هنگام عصر سمت مخالف آن احتمالا زیر سایه خواهد رفت.
ممکن است در زمستان، اوایل پس از ظهر از نظر صید پُربار باقی بماند اما با نزدیک شدن به غروب آفتاب، ماهیگیری نیز معمولا ضعیف میشود.
۴- شب
در فصول گرم سال، زمان بین غروب آفتاب و نیمهشب اغلب پُربار است. شما ناچار خواهید بود که هنگام انتخاب لوازم و روش ماهیگیری، تاریکی هوا را نیز در نظر بگیرید ولی بسیاری از ماهیهای ارزشمند مثل بَس، اسبله و مخصوصا والآی (Walleye) معمولا در نیمه اول شب به شدت تغذیه میکنند. در شبهای مهتابی، روشهای روآبی معمولا عالی عمل میکنند چون طعمه شما به راحتی در دیدرس ماهیها قرار میگیرد.
در ادامه شب و با کاهش دما، معمولا ماهیگیری ضعیف میشود. با این حال ممکن است همچنان ماهیهایی بگیرید، بنابر این امتحان کردن ضرری ندارد.
ماهیگیری شبانه در فصول سرد، به شکل قابل توجهای کمبازده است. ماهیان اندکی در زمستان تغذیه سنگینی دارند و حتی تعداد کمتری از آنها تصمیم میگیرند که در نیمهشب این کار را انجام دهند.
ملاحظاتِ دیگر
مهمترین عوامل برای تعیین بهترین زمان ماهیگیری در شبانهروز، شاید فصل و دمای آب باشد اما چند عامل دیگر نیز وجود دارد که در تصمیمگیری شما برای زمانِ ماهیگیری اثرگذار است. در ادامه به چند نمونه اشاره میکنیم:
جذر و مد:
اگر شما ماهیگیری در آبشور را انتخاب کردهاید (مخصوصا از ساحل)، پس باید به جذر و مد آب توجه نماید. بیشتر ماهیگیرانِ آبشور هنگام بالا آمدن آب (مَد) را بهترین بازه زمانی میدانند اما در عوض برخی هم زمان پایین رفتن آب (جزر) را میپسندند. به هر حال اکثرا بر این عقیده توافق دارند که در زمان سکونِ آب، ماهیگیری چندان موفق نخواهد بود.
از آنجایی که در هر شبانهروز، دو جذر و دو مد اتفاق میافتد پس معمولا میتوانید زمان مناسبِ خود را با توجه به این جذر و مدها پیدا کنید.
شرایط آب و هوایی
همانطور که قبلا بیان شد، الگوهای جوی در طول شبانهروز میتوانند زمان مناسبِ ماهیگیری را تغییر دهند. برای نمونه، یک باران سبک میتواند دمای آب کم کرده و سطح آن را آشفته نماید. این اتفاق میتواند ماهیگیری در وسطِ روز را عالی نماید حتی اگر در میانه تابستان باشیم. به طور عکس، بارانهای سرد ممکن است صید ماهی را در ماههای سرد سال حتی در زمان ظهر غیرممکن سازند [چرا که دمای بدن ماهیِ خونسرد با دمای آب هماهنگ است و هر تغییر دمایی میتواند در الگوی تغذیه و شنای آن دگرگونی ایجاد نماید.]
امنیت و آسایش
شما مطمئنا دوست دارید بهترین زمان را برای نتیجهبخش بودن ماهیگیری خود در نظر بگیرید ولی حتما باید در باره تاثیر بازههای زمانی مختلفِ شبانهروز بر روی خود نیز فکر کنید. با این کار نه تنها امنیت بیشتری خواهید داشت بلکه آسایش بیشتری نیز نصیب شما خواهد شد. به طور کلی ماهیگیران حرفزن و راحت نسبت به ماهیگیران ناراحت و موذب، بیشتر ماهی میگیرند و لذت بیشتری از برنامه خود میبرند.
به عنوان مثال، اگر شما در وسط یک روزِ بهاری یا پاییزی اقدام به ماهیگیری کنید، باید از کرِم ضدآفتاب و کلاه مناسبی استفاده نمایید تا از اشعه آفتاب در امان بمانید. در تابستان نیز مهم است که از خود محافظت کنید ولی در این فصل، شما معمولا در صبح یا غروب ماهیگیری میکنید زمانی که آفتاب ضعیفتر است.
ضمنا منطقی است که فعالیت بیشتر حشرات در اواخر عصر را نیز در نظر بگیرید (و برخی تا صبح زود). پس باید تمهیدات لازم از جمله لباس مناسب (که کل بدن را بپوشاند) و افشانه دافع حشرات را به همراه داشته باشید تا از گزند حشرات مزاحم در امان بمانید.
ماهیگیری در شب چالشهای کاملا متفاوتی را پیش روی شما قرار میدهد. پشهها و حشرات موذی میتوانند در شب (مخصوصا ساعات اولیه) همچنان آزاردهنده باشند پس مقدار زیادی ماده ضدحشره استفاده کنید ولی مسلما نیازی به کرم ضدآفتاب نخواهید داشت. در حقیقت مشکل عمده شما تامین روشنایی خواهد بود.
یک چراغ قوه یا فانوس خوب یکی از ملزومات مهم در ماهیگیریِ شبانه است ولی ممکن است علاوه بر آن بخواهید یک چراغ روسری (هِدلایت) کوچک نیز به همراه داشته باشید. بدین ترتیب میتوانید کاری را که انجام میدهید ببینید، در حالی که دستان شما همچنان آزاد است.
سخن پایانی
بدون شک مفید است که بهترین زمان در هر فصل و شرایطی را برای ماهیگیری انتخاب کنیم، ولی این بدان معنی نیست که حتما و دقیقا راهنماییهای بیان شده در بالا را رعایت کنید. ماهیگیران گاهی در زمانهای نادرست نیز موفق میشوند و رفتن به لبِ آب در هر زمانی که دوست دارید ضرر چندانی ندارد.
مترجم: مرتضی سالم غلامی
نویسنده: Ben Team
